Trương Hạ Chuẩn

Thử google kết quả những trang tiếng Việt về Ha-Joon Chang. Thật ngạc nhiên: Tất cả các kết quả đều dẫn đến bài viết của GS Trần Hữu Dũng (viết về Chang và Dani Rodrik) và một bài ngăn ngắn trên Tạp chí Cộng Sản về kinh nghiệm quản lý đầu tư nước ngoài. Cộng thêm ở một vài forum và blog có ai đó nhắc qua đến tên đồng chí này. Trong khi đó bác nào phát biểu hoặc viết bài mà cứ tương vào cái tên chú nhà báo Thomas Friedman kèm theo mấy từ leng keng thế giới phẳng, lexus, oliu, blah blah... là lấy làm hãnh diện vô cùng. Tại Trung Quốc, khi nước này gia nhập WTO, một loạt các cuốn sách bàn về những mặt tiêu cực của quá trình toàn cầu hóa đã được xuất bản. Ở nước ta, phải chăng chỉ mới có cuốn "Globalisation and its discontents" của J. Stiglitz được dịch?

Có thể nói, đệ tử sáng giá nhất của J. Stiglitz hiện nay chính là Trương Hạ Chuẩn - PGS Economics của Cambridge (sinh năm 63), công dân Hàn Quốc. Họ Trương còn được coi là thủ lĩnh của phái bất chính thống (heterodox) trong kinh tế học và đã tập hợp được một đội ngũ kha khá. Trước đây, cũng có một nhóm có ý định dịch một tuyển tập của phái này (mình có tham gia) nhưng vì nhiều lý do nên dự án không thành.

Trilogy làm nên hệ thống tư tưởng của họ Trương:

- "Kicking Away the Ladder" - Chỉ ra trong giai đoạn đầu của phát triển, các nước NDC (now developed countries) đã sử dụng các công cụ bảo hộ quyết liệt như thế nào để phát triển công nghiệp nội địa. Khi đã lớn mạnh, để tránh cạnh tranh từ các nước khác, các nước đó lại cổ súy cho thị trường tự do, cắt bỏ thuế quan,...Không giống như những gì hứa hẹn, một hệ thống chính sách và thể chế theo trường phái neo-liberalism có hại nhiều hơn là tốt đẹp cho các nước đang phát triển ngày nay. Điều này được ví với hình ảnh đạp đổ chiếc thang khi leo lên tới đỉnh để thằng khác không lên được. Cuốn này hiện là một trong những tài liệu được trích dẫn nhiều nhất trong các nghiên cứu về kinh tế phát triển.

- "Bad Samaritans: The Guilty secrets of Rich nations and the threat to global prosperity"

- "Globalisation, Economic Development and the Role of State"

Đó là chưa kể đến cuốn dựa trên PhD thesis "The political Economy of Industrial Policy".

Và một cuốn mới gần đây

- "The East Asian Development Experience: The Miracle, the Crisis and the Future"

Tuyết

Bão tuyết thế này thì cuối tuần đi London thăm đồng chí Tiến Linh chắc phải ngụy trang thành gấu Bắc Cực mất.

3 / 45

London: A woman clears snow from her dog in St James's park

Photograph: Dan Kitwood/Getty Images

16 / 45

Mortlake: A sign advises passengers not to travel at Mortlake train station

Photograph: Tom Shaw/Getty Images

43 / 45

Kent: Rooftops covered in snow near Great Chart

Sông Mê công bốn mặt - Anh Ngọc

http://hnv.vn/News.Asp?Cat=&SCat=44&Id=775

Why THEY should pay PIT now

A recent news reported that: "The permanent committee of the National Assembly decided not to change the time which the (newly passed) Personal Income Tax Law to be effective, because the alteration was considered as out of legitimacy of the body." The decision means that from Jan 1st this year, those who have incomes fall into a certain threshold are required to pay this tax (myself is not included, sure!). Needless to say, as the budget deficit is worryingly increasing while tariff tax and revenues from oil have been significantly reducing due to regional and international commitments as well as disadvantages in global oil market, an alternative source must be found to finance that deficit. Some plans for a postponement or partly reduction/exemption are assumed to be submitted to the Politburo. Following the emergence of the fashionable stimulus package introduced some weeks ago, some high profile commentators argued that the delay of PIT should be supplemented as a component of the package. However, both theoretically and empirically, it may not work. The curious readers of this blog are suggested to read the literature on the Ricardian - Barro Equivalence which says that, simply by cutting current tax, aggregate demand, then output can not be expanded as expected, because at some point in the future, the budget deficit must be financed by increasing tax. Of course, this new classical tenet contains its own weaknesses, which are regularly attacked by New Keynesian theorists. Beside explicit or implicit unrealistic assumptions of a perfect capital market, the fixed path of government expenditure, or the inter-generational concern, the argument seems not having enough consideration on the political consequences of such populist policy. In this dooming days, such a news may be a possible tranquillizer for us to survive before the storm is over. The beneficiaries are just limited to those who have relatively high income. But wait, who would be the potential victims? Simply the answer is you, and me. We unavoidably have to pay this tax (or debt), with full interests and principal. And if you are old enough (or if you get married sooner than me, my buddies!,) your children may be directly or indirectly imposed the tax. One foreseeable circumstance is that new schools may not be constructed due to insufficient public budget. Which one do you prefer, a tax cut for well-beings (I know for sure that I am myself not the case and presumably so is majority of my buddies ) or a threat of being uneducated facing your children in the not-so-far future?



Disclaimer: Those written above are exclusively dedicated for myself and my friends. But my idea is unchanged: The PIT tax cut policy should be seriously considered because it seems to do more harm than good.





Some notes for further discussions:



1/ According to Tim Harford of FT, an empirical study carried out by Shapiro and Slemrod concluded that most US citizens used a 2001 windfall to payoff their debts, leaving more money available to pay future taxes - Ricardian equivalence in action.



2/ A broad picture of the current budget deficit and the potential impacts of a suggested stimulus package was drawn in a hot study made by CEPR of Dr. Atula.

UK ơi là UK...

Bài này của một bác khá nhiều tuổi sống ở London.

Hoàng Hạc

Khủng hoảng tài chính thế giới: Thất nghiệp

Đúng như nhận định của phóng viên kinh tế AP Jeannine Aversa: "Hôm nay 250 tỷ USD mà chính phủ Bush rót thẳng vào các ngân hàng chính ở Mỹ đã làm thị trường hồi sinh trở lại và quá trình vay mượn bắt đầu vận hành, nhưng chuyển động cấp tiến ấy chưa đủ thay đổi nhanh chóng nền kinh tế đang chao đảo. Cái hệ lụy đau đớn kéo theo sự chao đảo đó là người dân Mỹ đang mất sạch công ăn việc làm (vanishing jobs)". Sáng nay khi ngồi uống cà phê tại quán Italia ngay Leicester Square nổi tiếng của London, tôi giật mình khi hàng tít lớn của một tờ báo đập vào mắt: "Jobs Bloodbath - 60,000 city workers face axe!" ( Công ăn việc làm đổ máu - 60 ngàn công nhân thành phố đối mặt với lưỡi rìu!)

Vậy là cái gì phải đến đã đến. Mặc dầu đây chỉ là lời tiên đoán về công ăn việc làm của London từ nay đến cuối năm 2009, nhưng tôi tin sức rung chuyển của tin này còn kinh khủng hơn cả tin nhà băng Icesave vỡ nợ, vì hàng trăm ngàn người London sẽ lâm vào cảnh khốn cùng! Thảo nào tối hôm qua tôi bắt gặp cô bé Katie sống trong ngôi nhà cạnh tu viện đứng khóc ngoài đường. Bố Katie là một trong số 5 ngàn nhân viên của Lehman Brothers ở London bị mất việc tháng trước, mẹ em mới bị phát hiện ung thư xương giai đoạn 2, sau Katie còn 2 em trai 7 và 10 tuổi cũng đang đi học. Chiếc xe Mercedes đã bị kéo rồi, sắp tới là nhà cũng bị kéo nốt và chắc chắn là bố mẹ không có tiền trả học phí cho cả 3 chị em nữa (cả 3 chị em đều học trường tư). Cuộc sống yên bình ổn định thế là không còn. Katie còn quá trẻ để hiểu được tại sao mà mọi tai hoạ cứ liên tiếp đổ xuống đầu gia đình em. Ở nước Anh không có một cái gì coi là ổn định được. Đang tươi đẹp thế nhưng chỉ vài ngày thôi, đùng một cái mọi thứ đều đảo lộn! Khủng hoảng tài chính là vậy.

City A.M., nhật báo chuyên về tài chính ở London trong số ra ngày 16-10 thống kê: "Tính đến nay số người thất nghiệp là 1 triệu 790 ngàn (số liệu của Văn phòng Thống kê Quốc gia [ONS]). Với đà suy thoái của hệ thống ngân hàng hiện nay, đến lễ Giáng sinh con số thất nghiệp sẽ vọt lên tới 2 triệu!" Trả lời phỏng vấn của City A.M., chuyên viên hãng Lloyds ở London James Karagozlou cho rằng chính phủ phải làm nhiều hơn nữa để chặn lại con số thất nghiệp mà ông nghĩ là nó sẽ tăng cao. Cùng lúc này, ở bên kia bờ Đại Tây dương, William Thompson, quan chức tài chính cao nhất của thành phố New York (Mỹ) tiết lộ: New York sẽ mất 165 ngàn job do khủng hoảng tiền tệ trong 2 năm sắp tới, bao gồm cả 35 ngàn người được tuyển làm trực tiếp trong khu vực tài chính. Các quan chức chính phủ của Tây Ban Nha, Nga, Hy Lạp lên tiếng báo động về tình trạng thất nghiệp gia tăng... Các tin tức về jobless (mất việc) thường gây hoang mang cho dân thường, cả người có tiền lẫn không có tiền.

Ngày 16-10, chính phủ Anh với 37 tỷ bảng đã quốc hữu hoá từng phần ba nhà băng: Royal Bank of Scoland (RBS) 20 tỷ, Lloyds TSB 4 tỷ, HBOS 13 tỷ, đây được coi là vụ quốc hữu hoá lớn nhất trong lịch sử tài chính nước Anh. Các xếp mới được chính phủ bổ nhiệm đã tới làm việc. Xếp cũ, giám đốc thường trực của RBS, ngài Fred Goodwin mới 50 tuổi đã rời nhiệm sở sáng 14-10 sau khi nhận tiền lương hưu cả gói là 8,4 triệu bảng (mỗi năm 579 ngàn bảng)! Chỉ cái số lẻ của ông Goodwin cũng đủ cho 10 gia đình người Anh chi tiêu trong một năm. Hèn chi mà anh chàng thày tu da trắng trong tu viện đã cay đắng nhận xét: "Các ông chủ tài chính của London bình thường đã cướp của người dân hàng chục triệu bảng bỏ túi để gây nên cảnh khủng hoảng này, bây giờ lại vẫn ung dung bước trên thảm đỏ về nghỉ ở nhà. What a life (đời là thế)!" Tôi chắc bé Katie càng không thể hiểu được những đường lăn dích dắc bẩn thỉu này của đồng tiền, bé chỉ nghĩ tới cảnh sẽ phải xa bạn học, có thể sẽ phải đi làm để giúp bố mẹ, tuổi 14 đã có thể đi làm được rồi, mặc dầu chính phủ Anh cũng công bố ngày 15-10 sẽ chi ra 100 triệu bảng (tức 1 phần 10 tỷ) để huấn luyện lại những viên chức bị mất việc trong vụ khủng hoảng tài chính này, nhằm giúp họ có thể dễ dàng kiếm việc làm mới. Ở Mỹ, số người dùng food stamps (một dạng trợ cấp xã hội qua tem lương thực) là 29 triệu người, riêng vụ khủng hoảng tài chính làm tăng thêm một triệu người nữa và con số còn tiếp tục tăng ở mức đáng báo động. Các con số này khiến tôi đâm ra nghi ngờ các chính sách cứu nguy của ông Bush và ông Gordon Brown: đổ hàng trăm tỷ ra tài trợ cho các nhà băng chỉ để lấy lại sự tin cậy của người đầu tư chứ không giúp gì cho người nghèo tại chính Anh và Mỹ cả, những người nghèo này chỉ sợ nhất hai thứ thường hay đi liền nhau trong các cơn biến động lớn về kinh tế: thất nghiệp và lạm phát! Đó là quy luật: khủng hoảng tài chính làm ngân hàng không có tiền, dân chúng không có tiền cộng thêm hoang mang lo sợ nên sức mua giảm hẳn, tiền khó kiếm sẽ đẩy tới việc lạm phát, vì ai cũng tìm cách giữ tiền: đồng tiền liền khúc ruột mà, dân chúng giảm sức mua khiến ngân hàng lại càng khó tích luỹ tiền... Cái vòng quay ngựa gỗ của quy luật này, nếu không có những tác động mạnh của chính phủ sẽ bùng lên khởi phát thành những chấn động.

Báo chí đưa tin mấy ông chủ lớn mất hàng tỷ bảng, ngay cả trong ngành thể thao bóng đá, các ông bầu câu lạc bộ Chelsea (Abramovich), Arsenal (Usmanov với 24% cổ đông) chao đảo vì bỗng nhiên mất một số tiền lớn do cổ phiếu rớt đài, Hội đồng Anh (British Council) mất 858 triệu bảng tiền gửi ngân hàng Iceland, người khổng lồ Pepsi cắt giảm 3300 jobs và đóng
cửa 6 nhà máy trong một nỗ lực nhằm tiết kiệm 1,2 tỷ Đôla, ngân hàng RBS mặc dầu được chính phủ bơm 20 tỷ bảng trong vụ quốc hữu hoá từng phần nhưng vẫn quyềt định sẽ cắt giảm hàng ngàn công việc, còn giá nhà ở London thì đang drop(rơi) tới hơn 10 % và cũng lâm vào Prices War (chiến tranh giá cả),... Những tin tức xấu nhiều vô kể, ùa đến giày vò thần kinh người London, khiến rất nhiều người trong số họ, nhất là những người trực tiếp mất việc, bị mắc chứng Stock Market Stress ^[1] (chứng bệnh thần kinh liên quan đến chứng khoán). Bác sĩ Shanahan, giám đốc bệnh viện sức khoẻ tâm thần Capio Nightingale của vùng Marylebone, cho biết số bệnh nhân có hiện tượng mà ông gọi là "Hội chứng Square-Mile" (Square-Mile Syndrom) ^[2] bỗng tăng vọt, có nguy cơ trở thành một đại dịch stress. Nghĩ cũng thấy kinh kinh, tôi liền kể cho chàng thày tu da trắng, anh ta doạ tôi: ông phải cẩn thận đấy, ông làm việc trực tiếp đưa tin khủng hoảng tài chính coi chừng cũng bị mắc Stock Market Stress! Nhưng mà tôi chẳng sợ vì tôi không có xu nào gửi nhà băng cả, với lại nếu không còn việc làm ở London nữa, tôi sẽ tót về Việt Nam ngồi rung đùi, bình chân như vại ngắm đám cháy bên kia bờ Thái Bình Dương như mấy ông bạn nhà báo ở Việt Nam!

London, 17-10-2008

© 2008 talawas

---

^[1]Stock market stress and cardiac risk - Published October 9th, 2008 - Rising unemployment rates, the worst Wall Street crises since the end of World War II, record home foreclosures. There is plenty of stress to go around. What effect is stress having on our health and what can we do about it? “Prolonged stress, both emotional and physical, impacts the overall cardiovascular status of our patients, particularly their blood pressure,” said Keith Churchwell, M.D., executive medical director of the Vanderbilt Heart and Vascular Institute. American and global stock markets on a daily rollercoaster ride, anxiety over the burden of the government’s bailout of Wall Street, and the added stress placed on all Americans by increased financial instability could be taking its toll. Stress can cause increasing physical demands on the body, constriction of the coronary blood vessels and heightened electrical instability in the heart. (Nguồn: http://ihealthbulletin.com/blog/2008/10/09/stock-market-stress-and-cardiac-risk)
^[2]Square-Mile Syndrom - According to Capio Nightingale, a private hospital based in Marylebone, the number of people asking about mental health disorders and treatments has increased by 33 per cent in the past three months, while those seeking advice on drug and alcohol misuse has risen by 30 per cent. The hospital says city workers are suffering from ‘Square-Mile Syndrome’ - a term used to explain the mental health problems such as depression, stress and anxiety which arise from fear of job loss and financial insecurity, and may also be linked to increased alcohol and drug use. (Nguồn: Times online http://143.252.148.161/tol/global/article4893843.ece)

Entry for January 01, 2008

Ngày đầu tiên của năm mới, đi thăm khu di tích K9 - Đá Chông. Thật là một chuyến ngắn nhưng nhiều ý nghĩa, hy vọng năm nay sẽ là một năm tốt lành đối với gia đình, người thân và bạn bè...

Đồi Đá Chông nằm trong khu rừng nguyên sinh thuộc quần thể núi Ba Vì, huyện Bất Bạt, có độ cao 150 m so với mực nước biển, địa thế giáp gianh ba tỉnh Hòa Bình, Phú Thọ và Sơn Tây.Tên gọi Đá Chông có từ thời ngàn xưa trong cuộc chiến giữa Sơn Tinh và Thuỷ Tinh,ngày nay quãng ven con sông Đà này,bên bờ vẫn còn thấy những dãy chông đá,nhọn như hình răng cưa,ngăn dòng nước hung dữ năm xưa… Vào những năm 50 của Thế kỷ XX, nơi phong cảnh “sơn thuỷ hữu tình” này có mật danh là K9. Và ngày nay được gọi là Khu di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại K9- Đá Chông ( gọi tắt là Di tích K9).
Tháng 5 năm 1957, trong một lần Bác đến thăm Trung đoàn bộ binh 88 thuộc Sư đoàn 308 cùng Trung đoàn pháo binh 63 và một đơn vị bộ đội thiết giáp diễn tập bên sông Đà, Bác và các đồng chí cùng đi đã dừng chân, ăn cơm trên một quả đồi. Nhận thấy nơi đây có nhiều điểm thuận lợi về địa hình, thời tiết, giao thông: có rừng cây, có núi, có sông, thuận tiện giao thông, gần Thủ đô…, Bác đã trao đổi với các đồng chí cùng đi, ngỏ ý muốn chọn nơi này là căn cứ của Trung ương, đề phòng chiến tranh có thể mở rộng ra miền Bắc. Năm 1958, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã cùng đồng chí Nguyễn Lương Bằng đến khảo sát lại khu vực này vào đầu năm 1958. Sau chuyến khảo sát này, đến giữa năm 1958, Khu làm việc của Trung ¬ương ở Đá Chông đã được khởi công xây dựng với tên gọi là Công trường 5 với ba hạng mục xây dựng là:
- Khu A dành cho Bộ Chính trị họp và làm việc.
- Khu B dành cho các đồng chí lãnh đạo.
- Khu C dành cho anh em bảo vệ và phục vụ.
Từ năm 1960, Công trường 5 đã hoàn thành và đưa vào sử dụng, sau này được gọi theo mật danh K9.
Trong 9 năm (1960-1969), K9 đã nhiều lần được vinh dự đón Bác cùng các đồng chí trong Bộ Chính trị lên làm việc và nghỉ ngơi.
Ngày 20/6/1959, Bác lên thăm và khảo sát tình hình thi công, xây dựng ở Công trường 5 (K9).
Khoảng đầu tháng 3/1961, Bác đã cùng đồng chí Đại sứ Trung Quốc Hà Vĩ lên thăm K9. Chuyến đi này, Bác cùng đại sứ Hà Vỹ chuẩn bị sẽ đón tiếp đoàn của bà Đặng Dĩnh Siêu-phu nhân Thủ tướng Chu Ân Lai lên thăm quan khu Đá Chông nhân dịp bà dẫn đầu đoàn đại biểu phụ nữ Trung Quốc sang thăm và dự Đại hội Phụ nữ Việt Nam lần thứ III.
Ngày 13/3/1961, Bác đưa đoàn đại biểu phụ nữ Trung Quốc do bà Đặng Dĩnh Siêu dẫn đầu lên thăm, đồng chí Đại sứ Hà Vĩ cũng cùng đi. Bác đã đưa đoàn đi thăm rừng thông và toàn cảnh khu vực Đá Chông. Trong chuyến thăm, Bác và bà Đặng Dĩnh Siêu đã trồng cây, chụp ảnh lưu niệm… Buổi trưa, Bác mời đoàn dùng cơm thân mật tại Nhà khách.
Ngày 24/1/1962, trong dịp đoàn đại biểu quân đội Liên Xô do anh hùng Titốp, phi công vũ trụ nhà nước Xô Viết dẫn đầu sang thăm Việt Nam, Bác đã đưa đoàn lên thăm Khu di tích, thăm phong cảnh núi rừng, rừng thông, đi săn và bơi thuyền. Bác cùng anh hùng Titốp đã trồng hai cây Vàng Anh lưu niệm tại đây. Trưa hôm đó, Bác đã mời đoàn dùng cơm tại nhà khách của Khu di tích.
Một lần Bác cùng các đồng chí trong Bộ Chính trị lên họp.Một lần Bác lên làm việc và gặp gỡ cán bộ ở đây, Bác đã cùng anh em cán bộ ăn cơm rất thân mật, gần gũi.
Dù Bác lên ở và làm việc tại K9 không thường xuyên nhưng mỗi con đường, mỗi ngôi nhà, mỗi hàng cây ở đây vẫn in đậm hình bóng Bác.
Sau khi Người qua đời, nguyện vọng của toàn Đảng, toàn dân ta mong bảo vệ và giữ gìn lâu dài thi hài Bác Hồ để sau ngày đất nước thống nhất, đồng bào, chiến sỹ cả nước và bạn bè quốc tế mãi mãi được viếng thăm Bác. Thể theo nguyện vọng đó, trong khi đất nước còn có chiến tranh, Đảng và Nhà nước ta còn đang hướng tới việc xây dựng Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh, Bộ Chính trị đã quyết định chọn K9 làm nơi bảo vệ, giữ gìn thi hài Bác từ ngày 24/12/1969 và phải tuyệt đối bí mật. Khu vực này có nhiều điểm thuận lợi như nhà cửa, hầm công sự đã có sẵn, địa thế nằm trong dải rừng dài, rộng, nên thuận tiện cho việc phòng thủ và giữ bí mật.
Sau một thời gian thi hài Bác được giữ gìn, bảo vệ ở Đá Chông, ngày 23/5/1970, Hội đồng khám nghiệm gồm chuyên gia Liên Xô và Việt Nam đã tổ chức khám nghiệm thi hài và kết luận: “Qua 8 tháng đầu bảo vệ, giữ gìn thi hài Chủ tịch Hồ Chí Minh ở một nước khí hậu nhiệt đới, mặc dù phải di chuyển xa nhưng hình dáng bên ngoài và các bộ phận trên cơ thể Người vẫn được bảo tồn đầy đủ, phù hợp với hình thể lúc Người còn sống”. Trên cơ sở đó, Trung ương quyết định lấy K9 làm nơi giữ gìn và bảo vệ thi hài Bác..
Đêm 20, rạng ngày 21/11/1970, trực thăng Mỹ đổ quân xuống khu vực thị xã Sơn Tây hòng cứu thoát số phi công Mỹ bị giam ở đây. Điều này khiến ta phải đặt ra những phương án bảo vệ thi hài Bác ở khu vực K9. Ngày 24/11/1970, Trung ương Đảng quyết định di chuyển thi hài Bác về Hà Nội. Bác về Hà Nội mới được vài tháng thì mưa lũ lên cao, theo dự đoán thì mức nước sẽ tàn phá đê điều làng mạc nghiêm trọng, do vậy, 13h ngày 18/8/1971, thi hài Bác được đưa trở lại K9. Việc di chuyển này rất khó khăn phức tạp, chỉ cần một sơ suất nhỏ cũng có thể gây hậu quả không thể lường hết được. Do tình hình chiến tranh phức tạp, bầu trời K9 lúc này luôn đầy tiếng máy bay giặc Mỹ, 21 h ngày 11/7/1972, đoàn xe chở Bác được lệnh rời K9 và 0h15’ ngày 12/7, Bác đã về yên nghỉ ở một vị trí trong hang núi bên kia sông đến khi Hiệp định Paris đ¬ược ký kết, Mỹ ngừng ném bom hoàn toàn miền Bác thì Bác lại được đưa trở lại K9. Đây cũng là lần thứ năm các chiến sỹ Đoàn 69 thực hiện việc di chuyển thi hài Bác.
Sau khi việc xây dựng Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh đ¬ược hoàn thành ngày 22/8/1975, thi hài Bác được đưa về gìn giữ, bảo quản để đồng bào, chiến sỹ cả nước và bạn bè quốc tế về thăm viếng Bác.
Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại K9-Đá Chông là di sản văn hóa vô giá. Nơi đây in dấu những ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh sống và làm việc trong những năm tháng lãnh đạo đất nước. Người đã tiếp đón bạn bè quốc tế thân thiết tại đây. Đây còn là nơi an toàn tuyệt đối trong việc giữ gìn, bảo vệ thi hài Bác Hồ từ năm 1969-1975.

Báo Lao Động điểm sách Umesao Tadao

"Lịch sử thế giới nhìn từ quan điểm sinh thái học"

Lao Động Cuối tuần số 49 Ngày 16/12/2007 Cập nhật: 2:22 AM, 16/12/2007
http://laodong.vn/Home/ldcuoituan/2007/12/68784.laodong

(LĐCT) - Những phát hiện sâu sắc có tính gây chấn động của giáo sư Umesao Tadao đã được lý giải trong cuốn "Lịch sử nhìn từ quan điểm sinh thái học: Văn minh Nhật Bản trong bối cảnh thế giới".

Vì sao nền văn minh Nhật Bản lại có những nét tương đồng với văn minh Tây Âu? Vì sao các quốc gia Tây Âu và Nhật Bản đã trải qua những hiện tượng song song trong lịch sử, mà không phải quốc gia Châu Á nào khác?

Nhật Bản là hiện tượng kỳ lạ trong lịch sử Châu Á, là nước duy nhất thành công một cách nhanh chóng trong quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá, chỉ mất nửa thế kỷ để trở thành một trong ngũ cường gồm các nước phương Tây từ thập niên 1920.

Và trong các thế kỷ trước, Nhật là quốc gia duy nhất ở Đông Á từng đi xâm chiếm các nước khác và xây dựng thuộc địa riêng. Umesao lý giải: "Sự song hành giữa các nền văn minh Nhật Bản và Tây Âu là do cấu trúc sinh thái của toàn bộ lục địa Á-Âu".

Ông Tadao chia cựu thế giới thành 2 vùng: Vùng 1 và vùng 2. Các nước vùng 1 gồm Anh, Pháp, Đức và Nhật Bản; vùng 2: Từ Nga, đến Trung Quốc, Ấn Độ, Pakistan, Nam Tư, Morocco (các vùng đang phát triển).

Đức và Nhật tuy cách xa về địa lý, nhưng con đường của hai nước giống nhau lạ lùng, cả hai đứng dậy sau tro tàn thất trận, trong chiến tranh đều do chính quyền phátxít cai trị.

Anh và Pháp cũng đều có thái độ hiếu chiến đế quốc và xây dựng nền kinh tế tư bản chủ nghĩa. Còn vùng 2 là các nước thuộc địa, hoặc nửa thuộc địa trước chiến tranh, hoặc chịu nhiều gian khổ, thiếu thốn. Trong quá khứ, đã từng có một số đế quốc lớn ở vùng 2.

Một số nước, như nước Nga dưới thời Sa hoàng, đã thực hiện những cuộc xâm lăng kiểu đế quốc chủ nghĩa, nhưng vì các nước này không có trụ đỡ của chủ nghĩa tư bản nên điều kiện của họ khác xa so với những cường quốc đế quốc chủ nghĩa trong vùng 1.

Rất nhiều cuộc cách mạng diễn ra ở các nước vùng 2, từ cách mạng dân tộc Trung Quốc đến cách mạng Ai Cập, cách mạng vô sản Nga..., trong khi không một nước vùng 1 nào trải qua cách mạng trong suốt 30 năm ấy. Giữa vùng 1, vùng 2 có những dị biệt lớn.

Tadao chỉ ra rằng: "Chủ nghĩa tư bản hiện đại là hệ thống kinh tế đặc thù của các nước vùng 1. Họ có giới tư sản phát triển sớm và mạnh mẽ. Tất cả các nước này đều trải qua thời kỳ phong kiến. Nhưng vùng 2 thể hiện một kịch bản trái nghịch: Hệ thống tư bản chủ nghĩa kém phát triển.

Cách mạng thường đưa đến sự trỗi dậy của nền độc tài, chứ không phải trao quyền cho giới tư sản. Hệ thống đặc thù của các nước vùng 2 trước cách mạng không phải là chế độ phong kiến, mà là chế độ chuyên chế hay thực dân. Dưới những điều kiện này, giới tư sản thật khó lòng phát triển".

Tính khai mở của công trình là ở chỗ, giáo sư Umesao đã sáng tạo ra một khái niệm mới - Trung phương (Mediant) nổi tiếng. Trong đó có văn minh Ấn Độ, văn minh Lưỡng Hà, văn minh Arab - thế giới của Hồi giáo.

Trung phương cũng là cái nôi sáng tạo và nuôi dưỡng những tôn giáo lớn nhất thế giới. Quan điểm về sự tồn tại của thế giới Trung phương và những đóng góp vĩ đại của nó đã thay đổi cách nhìn về "Thuyết hai thế giới" (tức chỉ thừa nhận phương Đông, phương Tây). Đồng thời, ông phát hiện thấy xã hội vùng Trung phương còn ẩn chứa nhiều thách thức và cả những vấn đề nan giải. Ông lưu ý rằng không thể coi Nhật Bản là một bộ phận của Tây Âu.

Theo dòng mạch tư duy đó, ông phê phán quan niệm hướng về lục địa của một số thể chế Nhật Bản và khuyên chính phủ nước này cần có tầm nhìn về đại dương. Cũng theo đó, Nhật Bản không thể là mô hình hiện đại hoá cho các quốc gia Châu Á.

Ông cho rằng, bản lĩnh của một dân tộc là phải biết tiếp nhận những giá trị khác biệt và tái điều chỉnh. Trong sách còn có những phân tích độc đáo về một số quốc gia khu vực Đông Nam Á.

Umesao Tadao là một nhân vật kiệt xuất trong giới trí thức Nhật, không chỉ trong giới nhân chủng học, mà trong giới trí thức hàng đầu. Sinh năm 1920, ông từng đi khắp nước Nhật, sau đó ở Châu Phi và nhiều nước Châu Á..., đã có tuyển tập gồm 23 cuốn sách có giá trị. Ông dạy ở các trường đại học, sau đó làm Giám đốc Bảo tàng Dân tộc học 1974, kiến dựng bảo tàng Dân tộc học quốc gia, được trao nhiều huy chương, huân chương, giải Cành cọ Hàn lâm về học thuật của Pháp.

Minh Thi